Επιλογή eyelands: Η παλέτα της Φρόσως

αφίσα διαγωνισμού μικρότερηΣυνεχίζουμε την δημοσίευση των ιστοριών της  Επιλογής από τον διεθνή διαγωνισμό με θέμα: Χρώματα, του eyelands. Πρόκειται για τα διηγήματα που διακρίθηκαν και θα δημοσιευθούν μόνο στο eyelands, δύο κάθε μήνα, σε μια σειρά ιστοριών που θα κλείσει τον Σεπτέμβριο του 2017 όταν θα ανακοινωθούν πλέον οι διακρίσεις του επόμενου διαγωνισμού. Σήμερα δημοσιεύεται το διήγημα της Νίκης Κωνσταντοπούλου

Η παλέτα της Φρόσως

 

Τη Φρόσω τη γνώρισα τυχαία μια βράδιά σ’ ένα συνοικιακό μπαράκι. Με είχαν εντυπωσιάσει τα γκρίζα μάτια της, τα γεμάτα ζεστασιά κι εμπιστοσύνη. Δεν είναι, άλλωστε, συχνό να βλέπεις ανθρώπους με τέτοιο χρώμα ματιών. Μπορούσες εύκολα να διακρίνεις την ελεύθερη κι αδάμαστη ψυχή της. Απ’ το σταρένιο δέρμα της αναδυόταν η απαλή μυρωδιά της θάλασσας και το περπάτημα της θύμιζε αρχαιοελληνικό δρώμενο.

Την παρακολουθούσα όλο το βράδυ με πρωτόγνωρο ενθουσιασμό. Ήταν γρήγορη, εξυπηρετική και πάντα χαμογελαστή. Προσπαθούσα να διακρίνω ένα σημάδι απογοήτευσης ή θυμού όμως ήταν αδύνατο.  Κινιόταν τόσο αρμονικά στο χώρο, που σου ‘δινε την αίσθηση πως ίπταται. « Σίγουρα δεν ανήκει στον κόσμο μας αυτό το πλάσμα», ήταν η πρώτη σκέψη μου- κι εξακολουθώ να το πιστεύω.

Η γνωριμία μας ξεκίνησε όπως ακριβώς αρχίζουν όλες αυτές οι γνωριμίες. Εγώ κάνω λογαριασμό και η σερβιτόρα κερνάει για να μη φύγω.  Είχαμε όντως μια ευχάριστη,  τυπική, πελατειακή σχέση και μπορώ να πω πως στο τέλος είχα γίνει ο καλύτερος πελάτης της.

Θυμάμαι πάντα με μεγάλη ικανοποίηση το βράδυ που μπήκε στο μαγαζί φορώντας ένα μαύρο μπερέ. «Σαν ζωγράφος είσαι» ,της είπα. «Μα ζωγράφος είμαι», μου απάντησε. Στο πρόσωπο μου προστέθηκε μια γραμμούλα χαράς, η οποία έγινε αμέσως φανερή και την έκανε ν’ αναρωτηθεί. «Ξέρεις» ,είπα δειλά «λατρεύω τους καλλιτέχνες κάθε είδους, μα έχω μια ιδιαίτερη αδυναμία στους ζωγράφους και τους ποιητές. Θεωρώ ότι είναι οι πιο αδικημένοι ακριβώς επειδή δεν μπορούν να είναι εμπορικοί δώδεκα μήνες το χρόνο».

Από κείνη τη μέρα η ζωή μου απέκτησε ένα ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Βγαίναμε, πίναμε και όταν χαλάρωναν οι άμυνες μας κι οι αισθήσεις αποφυλακίζονταν ξεκινούσαμε ένα μαγικό ταξίδι μέσα στο χρόνο και το χώρο. Η Ερατώ, η Καλλιόπη, και η Ευτέρπη έδιναν τη σειρά τους  στον Νταλί, τον Πικάσο και τον Ντα Βίντσι. Ανακατεύαμε ποίηση με ζωγραφική και δίναμε τον ορισμό της απόλυτης τελειότητας.

Δύο χρόνια μετά τη γνωριμία μας ετοιμαζόταν να παντρευτεί τον εφηβικό της έρωτα. Την παρακολουθούσα εκστασιασμένη να περιφέρεται μέσα στο λευκό της νυφικό, κρατώντας ένα μπουκέτο με κατακόκκινα τριαντάφυλλα. Έμοιαζε όντως σαν πίνακας ζωγραφικής, κρεμασμένος σε κάποιο τοίχο παλιού,  Αθηναϊκού, αρχοντικού. Αιχμαλώτισα εκείνη τη στιγμή, ώστε να μην ξεχάσω ποτέ τη λάμψη των ματιών της. Όλη η ευτυχία που έκρυβε η ψυχή της ξεχείλισε μέσα από ένα ζευγάρι μάτια, που πλέον από γκρι έλαμπαν μπλε, στο χρώμα της θάλασσας και του ουρανού, των δυο αγαπημένων στοιχείων της μητέρας φύσης. Αγαπημένο χρώμα και της ίδιας, αφού δεν έχανε ευκαιρία να ποτίζει τα τοπία της με μπόλικο μπλε για να χαρίσει περίσσιο ουρανό και απέραντη θάλασσα, σ’ όλους εκείνους που έχουν ανάγκη να ταξιδέψουν σ’ ένα από τα υπέροχα ελληνικά νησιά ή έναν απέραντο ωκεανό. Σε όλους όσοι αναζητούν ελπίδα πέρα από το γκρίζο τοπίο της θλίψης τους. «Το γκρι είναι μια απαλή απόχρωση του μπλε» μου θύμιζε κάθε φορά που αναφερόμουν στην ιδιαιτερότητα του χρώματος των ματιών της. Αυτή της η ατάκα μου έφερνε στο νου ένα αγαπημένο ποίημα του Καβάφη:

«Κυττάζοντας ένα οπάλλιο μισό γκρίζο / θυμήθηκα δυο ωραία γκρίζα μάτια

που είδα• θα’ ναι είκοσι χρόνια πριν …. / Θ’ ασχήμισαν — αν ζει — τα γκρίζα μάτια•

θα χάλασε τ’ ωραίο πρόσωπο. Μνήμη μου, φύλαξέ τα συ ως ήσαν».

Εξακολουθήσαμε να κάνουμε παρέα και μάλιστα περισσότερο από πριν αφού πλέον είχε πάψει να εργάζεται νύχτα και ο χρόνος της ήταν υπερβολικά άφθονος. Λίγο καιρό μετά τις καλοκαιρινές της διακοπές μου ανακοίνωσε τα ευχάριστα. Σε λίγους μήνες θα γινόταν μητέρα κι είχε τρελαθεί απ’ τη χαρά της.

Όταν συναντηθήκαμε για να μου πει κι από κοντά τα ευχάριστα δεν πίστευα στα μάτια μου. «Τι όμορφη που είσαι! Σίγουρα κορίτσι θα κάνεις» της είπα όλο ενθουσιασμό. «Είμαι έξω απ’ τα νερά μου, δε ξέρω τι πρέπει να φάω, τι πρέπει να πιω, πώς να αντιδράσω. Νομίζω ότι οι ορμόνες θα με τρελάνουν» μου απάντησε γελώντας. Οι μήνες που μεσολάβησαν μου απέδειξαν πόσο δίκιο είχε. Όποτε βρισκόμασταν έβλεπα κι ένα διαφορετικό άτομο. Πότε χαμογελαστή με πρόσωπο πεντακάθαρο σαν ολόγιομο  φεγγάρι κι άλλοτε σκυθρωπή με μια υποψία μαύρου πέπλου γύρω της. «τι χρώμα έχει ο φόβος σου;» τη ρώτησα ένα βράδυ πριν γεννήσει. «Ο φόβος μου δεν έχει χρώμα, είναι το απόλυτο τίποτα, είναι ένας κενός καμβάς, δίχως έμπνευση και δίχως χρώμα. Είναι το απόλυτο κενό». «Και τι χρώμα έχει η ευτυχία σου;» συνέχισα «η ευτυχία μου δεν αποτελείται από ένα μόνο χρώμα. Έχει το πράσινο του Ικαριώτικου δάσους, πίσω απ’ το πατρικό μου, το κόκκινο των μεγαλύτερων πόθων μου, το ροζ και το γαλάζιο της παιδικής ψυχής μου κι ένα πανέμορφο πορτοκαλί σαν αυγουστιάτικη πανσέληνος.

Η Φρόσω στη διάρκεια της εγκυμοσύνης της δημιούργησε δύο από τους καλύτερους πίνακες της. Το αίσθημα της μητρότητας ήταν φανερά αποτυπωμένο στα έργα της, από τη στιγμή της σύλληψης ως την μαγική ώρα της γέννας. Όπως οι περισσότερες μητέρες αγάπησε το παιδί της από την πρώτη στιγμή, από τον πρώτο ασπρόμαυρο υπέρηχο, που ενώ δε διέκρινες και πολλά εκείνη το είχε ήδη ζωγραφίσει στη σκέψη της.

Μεσολάβησε ένα μεγάλο διάστημα προσαρμογής αφότου γεννήθηκε το μωρό, οπότε οι συναντήσεις μας αραίωσαν αρκετά. Τώρα πια ήταν μητέρα και οι προτεραιότητές της είχαν αλλάξει ριζικά. Ένα βράδυ που καταφέραμε τελικά να βρεθούμε την είδα αλλαγμένη. Ταλαιπωρημένη, με μαύρους κύκλους γύρω απ’ τα μάτια της από την αϋπνία και έναν αδικαιολόγητο, για ‘μένα, πανικό καρφωμένο στο βλέμμα της. «Δε ζωγραφίζω πια» μου εξομολογήθηκε. «Δεν έχω χρόνο , αντοχή και διάθεση. Ώρες ώρες αισθάνομαι πως η μητρότητα είναι η τελειότητα της φύσης κι όλα τα υπόλοιπα δημιουργήματα ωχριούν μπροστά στην ομορφιά της. Η φύση μου έδειξε πόσο λίγο είναι το οποιοδήποτε επίκτητο ταλέντο μας μπροστά στη δύναμη της».  Κάτι δεν πήγαινε καλά εδώ. Η Φρόσω, η πλανεύτρα των στιγμών και των αισθήσεων είχε βαφτεί το χρώμα της κατάθλιψης, αφήνοντας με μόνη σ’ ένα κόσμο πεζό και άχαρο.

Πέρασαν αρκετοί μήνες ώσπου να ξαναβρεί τον εαυτό της κι όχι απόλυτα. Ένα κομμάτι της ψυχής της αφέθηκε στην κόρη της, παρέα μ’ ένα ζευγάρι γαλαζογκρί μάτια, τα οποία η μικρή κληρονόμησε.  Το θετικό ήταν ότι είχε αρχίσει  να βλέπει πιο σοβαρά τη ζωγραφική και μέσα στον επόμενο χρόνο είχε ήδη πραγματοποιήσει τρεις ατομικές εκθέσεις. Αυτό έδωσε και στις δύο μας φτερά, υπήρχε κόσμος που ανταποκρινόταν και ήθελε να συμμετέχει στη γιορτή της, που κατ’ επέκταση περιελάμβανε κι εμένα αφού είχα αναλάβει όλη την επιμέλεια, από τη φωτογράφηση ως την τελική παρουσίαση.

Τα χρόνια που ακολούθησαν έφεραν κι εμένα στην ίδια θέση που είχε βρεθεί κάποτε και η ίδια. Από το γάμο, στη μητρότητα και ακολούθως στην επιλόχειο κατάθλιψη, ως την αναγέννηση και τη μετενσάρκωση μας από άχαρες κάμπιες σε πολύχρωμες και πανέμορφες πεταλούδες.

Αναλλοίωτη ανάμνηση η βραδιά που μοιραστήκαμε στο θέατρο. Ανέβαζαν το  «Όλα για τη μητέρα μου» του Πέδρο Αλμοδόβαρ.  Το ήξερα το έργο, αφού για μένα η συγκεκριμένη ταινία είναι ένας ύμνος στη γυναίκα, τη μητρότητα και τη φιλία, καθώς και μια κραυγή αποδοκιμασίας όλων των μορφών ρατσισμού.

Μέσα σε ’κείνη τη σκοτεινή αίθουσα θεάτρου είδα την πραγματική παλέτα της Φρόσως. Αυτή που χρησιμοποιεί και στα έργα της. Την ξετύλιξε μπροστά μου απ’ την αρχή της παράστασης αφήνοντας μια κραυγή ζωγραφισμένη με κόκκινο για το αίμα ενός αθώου παιδιού, ένα δάκρυ βαμμένο γκρίζο για τη χαμένη αθωότητα, ένα απαλό ροζ χαμόγελο για τη γέννηση ενός βρέφους, παρέα με το πράσινο που φέρνει ελπίδα και μυρίζει άνοιξη κι ένα μαύρο, βαθύ σαν το σκοτάδι, που τυλίγει τις ψυχές των ανθρώπων όταν παύουν ν’ αγαπούν ακόμη και τον ίδιο τους τον εαυτό. Εκείνη τη στιγμή συνειδητοποιείς πόσο λίγο γνωρίζεις ακόμη και τον πιο δικό σου άνθρωπο, αναγνωρίζεις τα χρώματα που κρύβει η προσωπικότητα του κι είναι τόσο δυνατό το αίσθημα αυτής της αντίληψης που οι λέξεις είναι πλέον ανίκανες ν’ αποδώσουν αυτό που νιώθεις, αφήνοντας μια γλυκιά σιωπή να ζωγραφίσει το πορτραίτο της ύπαρξης μας.

Πριν λίγες μέρες πραγματοποίησε την πρώτη της έκθεση ζωγραφικής σε γκαλερί. Η αναπάντεχη  ανταπόκριση του κόσμου επιβράβευσε την εξαιρετική δουλειά που είχε κάνει και την αποζημίωσε για όλη την ενέργεια που κατανάλωσε δημιουργώντας ένα αντίγραφο της ψυχής της, δίνοντας σε όλους την ευκαιρία να ποτίσουμε τις κρυμμένες πτυχές του εαυτού μας με τα χρώματα του ήλιου, του ουρανού, του φεγγαριού και της σελήνης.

 

**

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ

Νίκη Κωνσταντοπούλου

Γεννήθηκα στην Αθήνα το 1982, όπου και κατοικώ με την οικογένεια μου. Είμαι απόφοιτη οικονομίας και διοίκησης στον τομέα του τουρισμού και γνωρίζω αγγλικά και γαλλικά. Έχω εργαστεί σε αεροπορικές εταιρείες, τουριστικούς οργανισμούς και γραφεία ταξιδιών. Αγαπώ την ελληνική μυθολογία, τη μουσική  και τις τέχνες γενικότερα. Πιστεύω στους ανθρώπους, στην ψυχική τους δύναμη, στο καλό και το κακό και θεωρώ πως όσοι καταφέρνουν να εκφραστούν μέσα από την τέχνη τους, έχουν καταφέρει να νιώσουν, έστω και για ένα κλάσμα του δευτερολέπτου,  πραγματικά ευτυχισμένοι.

 Πρώτη μου επιρροή υπήρξαν τα έπη του Ομήρου, κατόπιν τα  ποιήματα του Καβάφη και αργότερα τα έργα του Λόρκα. Στην εφηβεία μου ξεκίνησα να γράφω ποίηση κυρίως, αρχικά με ρίμα και στη συνέχεια δοκίμασα τον ελεύθερο στίχο. Σήμερα έχω ολοκληρώσει δύο ποιητικές συλλογές (Της ψυχής οι αυταπάτες & Εκεί που τα όνειρα τελειώνουν).

Με αφορμή τις κόρες μου ξεσκόνισα τα κλασσικά παραμύθια του Άντερσεν, των αδερφών Γκριμ και του Αισώπου κι έτσι πειραματίστηκα και σε αυτό το είδος, καταφέρνοντας να γράψω τρία παιδικά παραμύθια (Η Σμαραγδένια Πριγκίπισσα, Το μωρό της λίμνης και η Ουρανία και ο Ουρανός).  Πριν ένα χρόνο έγραψα το πρώτο μου διήγημα (Το Απανέμι). Η συμμετοχή μου στο διαγωνισμό του eyelands με θέμα «Χρώματα» μου χάρισε πέρα από μια διάκριση και ηθική ικανοποίηση. Οι στόχοι μου, ωστόσο εξακολουθούν να παραμένουν υψηλοί και η φαντασία μου αστείρευτη.

ΕΠΙΛΟΓΗ EYELANDS 

Επόμενα διηγήματα που περιλαμβάνονται στην επιλογή και θα δημοσιευθούν στο eyelands.gr είναι:

ΜΑΙΟΣ

Σύλβια Λουκά -. Ταξίδι προς το ουράνιο τόξο

Φανή Δούμα – Μια άλλη εκδρομή

ΙΟΥΝΙΟΣ

Γιώργος Τζεβελεκάκης – Έλληνες, του φωτός χρωματοφάγοι…

Αλεξάνδρα Κολιγιώτη –  Χρώματα

ΙΟΥΛΙΟΣ

Άννα Καρακατσάνη – Dream on

Ηλίας Στεργίου – Γαλάζιο

ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ

Τσιντώμη Ευαγγελία – Όνειρο

Ιγνάτιος Μηλιόρδος – Χρώμα – χρήμα ένα γράμμα διαφορά

 

Advertisements